BM Genel Sekreteri António Guterres, görev süresi sona ermeden Kıbrıs Rum ve Türk kesimlerini barışa yaklaştırmak için bir son hamle başlatıyor. Guterres'in yetkili temsilcisi Carlos Holguin, Lefkoşa'da iki kesimin lider ve temsilcileriyle birebir görüşmeler yaptı. Bu görüşmelerin ardından diplomatik girişimler adasından çıkarak Türkiye ile Yunanistan'ın başkentlerine yönelendi. Harekete geçilen bu yoğun diplomasi, 15 yıldır bölünmüş adada sorunun çözümlenmesine yönelik siyasi iradesi ölçmeyi amaçlıyor.

Holguin'in Lefkoşa'daki temas turları, her iki tarafın çözüme ilişkin tutumunun güncel durumunu belirlemeye ve arabuluculuk çabasının zemin hazırlamasına yönelik oldu. BM tarafından yürütülen bu ilk yaklaşım teması, konferans masasına oturmak ya da başlangıç müzakerelerine başlamak şeklinde değil, taraf liderlerin niyetini anlamaya ve müzakere ihtimalini değerlendirmeye ilişkindi. Temsilci, her iki kesimle yapılan bu görüşmelerde barış sürecine dair sorunlu noktaları, çözüm modellerini ve güven meselelerini ele aldı.

Görüşmeler sonrası odağın Ankara ve Atina'ya kayması, uluslararası diplomasinin bölge ülkelerine olan bağımlılığını gösteriyor. Türkiye ve Yunanistan, Kıbrıs meselesinde önemli rol oynayan iki ana aktör konumundadır. Guterres'in özel temsilciliği, bu iki başkentin pozisyonlarını doğrudan öğrenmeyi ve varsa ek katkılarını istemeyi hedefliyor. Ankara ve Atina'daki temaslar, adada yaşayan toplulukların yanı sıra bölge dengelesi açısından da önem taşıyor.

Guterres'in görev süresi Aralık sonunda sonlanacak, bu da görüşülen sorunun aciliyetini artırıyor. BM Genel Sekreteri olarak son aylarını kullanan Guterres, çok uzun süredir çözülemeyen Kıbrıs sorununa çözüm niteliğinde bir adım atabilirse, görevini anlamlı bir biçimde sonlandırabilecektir. Ancak bu girişim, her iki tarafın gerçek iradeye sahip olmasına ve bölgesel aktörlerin işbirliğine bağlıdır.

Diplomatik kaynaklar, bu son hamlenin temel olarak zeminin hazırlanması ve müzakere masasının tekrar kurulup kurulmayacağını belirleme niteliğinde olduğunu belirtiyor. Kıbrıs meselesi, 1974'teki asker müdahalesi sonrası bölünmüş durumda olup, çeşitli uluslararası müzakere formatlarında ele alınmış, ancak şu ana kadar sonuç vermemiştir. Guterres'in bu son çabası, yeni bir ciklusun başlangıcı ya da barış söylemlerinin tekrar devreye sokulması anlamına gelebilir.